Thursday, November 23, 2006

30 σφήκες εναντίον 30.000 μελισσών...

Έχουν περάσει 11 μήνες απο τότε που έγραψα αυτό το άρθρο, για την εντυπωσιακή σκηνή της οποίας έγινα κάποτε μάρτυρας. Η εικόνα ενός μεγάλου εντόμου να σκοτώνει ένα μικρό ερπετό...

Τότε είχα κάνει και μια αναφορά στη γιαπωνέζικη σφήκα η οποία ειναι η μεγαλύτερη που υπάρχει και η οποία κάνει εντυπωσιακές λεηλασίες σε κυψέλες μελισσιών.

Το national geographic έχει ενα φανταστικό ντοκιμαντέρ, το Hornets From Hell, που δείχνει λεπτομέρειες για τη σφήκα αυτη. Πρόσφατα έιχα την τυχη να δώ το ντοκιμαντέρ αυτό (μεταγλωττισμένο όμως ) στο ΣΚΑΙ. Το κανάλι γενικά βάζει εξαιρετικά ντοκιμαντερ του national geographic και του BBC σε επαναλήψεις οπότε είναι εύκολο να το ξαναδεί κάποιος.

Είχα όμως την τύχη να βρω το επίμαχο κομμάτι με την επίθεση στην κυψέλη και στο you tube και το παραθέτω εδώ.

Αν κάποιος θέλει να δει και το video στην μη μεταγλωττισμένη του έκδοση, μπορεί να το βρεί εδω.

Labels: , ,

Monday, November 13, 2006

To κλουβί Μiller



Αυτός ο χώρος, είναι ένα από τα πιο αγαπημένα μου μέρη. Είναι το περιβόλι των γονιών του πατέρα μου και το (δυσδιάκριτο) κτίριο στο βάθος,(πισω απο τα δέντρα) αποτέλεσε εκτος απο αποθήκη γεωργικών εργαλείων και την κύρια εγκατάσταση του μελισσοκομείου του παππού μου την περίοδο 1930 - 1970. Το κτίριο έχει αποθηκευμένα υλικά και εργαλεία, που μονοπωλούν το ενδιαφέρον μου κάθε φορά που το επισκέπτομαι (και ειναι συχνά αυτο) για ευνόητους λόγους.

Το μελισσοκομείο αυτό πάταγε κυρίως στις αρχές της κυψέλης dadant όπως αυτές μεταφέρθηκαν στον παππού μου μέσα απο τη βιβλιογραφία της εποχής (σχετικά posts: Tριβιζάς και Dadant) αλλά γνώρισε και διάφορες πατέντες και ιδιο κατασκευές μιας και ο χωριό ήταν αρκετά απομονωμένο εκείνη την εποχή.

Οι ιδιοκατασκευές αυτές βέβαια δεν παρουσιάζουν μεγάλες αποκλίσεις από τις προτεινόμενες στα αντίστοιχα βιβλία

Ενα τέτοιο "εργαλείο" ειναι και αυτό το κλουβάκι.



Οι διαστάσεις του είναι μικρές
5 x 3,5 x 1,5 cm .

Eιναι ενα κλουβί μεταφοράς βασίλισσας όπως αυτό:



που ειχει φιλοξενηθεί στο ποστ Προσθέτοντας μια νέα βασίλισσα Ορίζετε στο βιβλίο του Τριβιζά, ως κλουβάκι μύλλερ. (έχει σχεδιαστεί και περιγραφεί στο βιβλίο του Dr. C.C. Miller, Fifty Years Among the Bees )

Σύμφωνα με τον Μiller τοποθετούμε την βασίλισσα στο κλουβί, κλείνουμε το άνοιγμα με σφικτό ζαχαροζύμαρο και στη συνέχεια τοποθετούμε το κλουβί στο ορφανό μελίσσι. Οι εργάτριες της κυψέλης θα χρειαστούν κάποιο χρόνο να αφαιρέσουν το ζαχαροζύμαρο και στο χρόνο αυτο θα εξοικειωθούν με τη νέα βασίλισσα και θα την αποδεχτουν.

Αυτα το 1870. Σήμερα τα πράγματα ειναι λίγο πιο ξεκάθαρα. Έχει αποσαφηνιστεί ο χρόνος ένταξης της νέας βασίλισσας, έχουμε τη δυνατότητα να ειναι η νεα βασίλισσα ήδη γονιμοποιημένη οπότε έχουμε μαζι της στο κλουβί και κόρες- συνοδεία της και τα κλουβάκια είναι πλαστικά και εργονομικά.






Παρόλα αυτά, το συγκεκριμένο σκουριασμένο - άχρηστο πλέον κλουβάκι, αποτελεί για μένα ένα ενδιαφέρον κειμήλιο :)

Labels: , ,

Saturday, November 11, 2006

Η Κυψέλη με τα κινητά πλαίσια II

Σε προηγούμενο post για την Κυψέλη με τα κινητά πλαίσια έγινε αναφορά στον Sir George Wheler και στο γεγονός ότι σε βιβλίο του του 1682 μιλάει ήδη για κινητά πλαίσια στην Ελλάδα.

Σήμερα ξεφυλλίζοντας το βιβλίο του Τριβιζά Οδηγός της νεωτέρας μελισσοκομίας στο οποίο επίσης είχα αναφερθεί πριν λίγες μέρες διάβασα το εξής:



Νομίζω οτι αξίζει λοιπόν να συμπληρωθούν στο προηγούμενο post. O κύριος Δελλαρόκας βέβαια είναι ενα θύμα της περίεργης ανάγκης μας να μεταφράζουμε τα πάντα σε Ελληνικά (Darvin o Δαρβίνος και donald duck o Δονάλκιος Δάκιος που έλεγε κάποτε και μια ψυχή :))

Πρόκειται για τον Ava Della Rocca για τον οποίο υπάρχει ένα παρα πολυ ενδιαφέρον άρθρο στην Μελισσοκομική επιθεώρηση αυτού του μήνα απο τον κ.Β.Λιάκο και απ όσο ξέρω ήταν Γάλλος φυσιοδίφης και μελετητής, που μεταξύ άλλων έζησε για κάποιο διάστημα στις Κυκλάδες (και στα δικά μας) :)

Ολόκληρο το άρθρο του Τριβιζα για τα κινητά πλαίσια βρίσκεται εδώ:

Labels: , ,

Tuesday, November 07, 2006

Το bees.gr απέκτησε την πρώτη του διάκριση :)

Τα Εθνικά Βραβεία Πολυμέσων Möbius 2006, ολοκληρώθηκαν σήμερα, 7 Νοεμβρίου 2006

Το bees ήταν ένα από τα συμμετέχοντα έργα και του αποδόθηκε ειδική μνεία.



Λόγω ανωτέρας βίας δεν μπόρεσα να παραβρεθώ στην παρουσίαση των έργων, την οποία όμως παρακολούθησα από το internet. Για το λόγο αυτό είμαι υποχρεωμένος να πω διπλά τα ευχαριστώ.

Αρχικά τη διοργανώτρια αρχή για την τιμή που μου έκανε αλλά και πιο ειδικά στον Καθηγητή του Τμήματος Επικοινωνίας και Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης του Πανεπιστημίου Αθηνών, κ. Μιχάλη Μεϊμάρη, για την κατανόηση που έδειξε στους λόγους που δεν μου επέτρεψαν να παρευρεθώ και στην άμεση λύση που έδωσε στο θέμα αυτό.

Η λύση αυτή, είναι το άλλο ευχαριστώ που οφείλω και πάει στον κύριο Βαγγέλη Γεωργακόπουλο, παλαιότερο βραβευθέντα του διαγωνισμού που προσφέρθηκε να κάνει την παρουσίαση για μένα.

Επίσης μιας και πιάσαμε τις ευχαριστίες, να πω σήμερα κι ένα ευχαριστώ στον Παναγιώτη Βρυώνη γιατί την άμεση συμπαράσταση του στις πρώτες μέρες ενός απόλυτα πειραματικού blog, που είχε κυρίως σα σκοπό να μάθω πως λειτουργεί το μέσο, για επαγγελματικούς λόγους (ασχολούμαι με το web design επαγγελματικά)

H συμπαράσταση αυτή, μου έφερε τόση επισκεψιμότητα, που με ανάγκασε να πάρω το θέμα πολύ πιο ζεστά και να το συνεχίσω όπως το συνέχισα.

Μια αλλαγή θα κάνω μόνο. Θα γράφω λιγότερο βιαστικά, πριν
από τις 12 το βράδυ και έχοντας φάει πριν λίγο μέλι για να
ηρεμεί το μυαλό μου. Όχι τίποτα άλλο, αλλά με τα ορθογραφικά που κάνω έχω αρχίσει να ακούω πλέον τα χειρότερα :)


Eυχαριστώ λοιπόν τους Κυρίους Μεϊμάρη και Γεωργακόπουλο, τον Παναγιώτη και γιατί όχι τη μαμά μου το μπαμπά μου την Ελισάβετ και τα κορίτσια ;) (τις μέλισσες εννοώ) που όλοι
κάπως έχουν βοηθήσει σε σχέση με αυτό το blog.

Keep on bee keeping

Labels: , ,

Friday, November 03, 2006

Η Κυψέλη με τα κινητά πλαίσια

Το μελίσσι στο απόλυτα φυσικό του περιβάλλον, ζει σε κοιλότητες που δημιουργούνται σε βράχια, σε κουφάλες δέντρων και γενικότερα σε σημεία που θα μπορούσε να είναι όσο το δυνατό πιο προφυλαγμένο από τις καιρικές συνθήκες αλλά και τους άλλους οργανισμούς. Η εκμετάλλευση του οδήγησε τον άνθρωπο στο να φτιάχνει τεχνητές φωλιές, από τις οποίες εύκολα θα μπορούσε να πάρει τα προιόντα του μελισσιού.

Αυτές είναι λοιπόν είναι οι κυψέλες.




Ελεγχόμενοι χώροι στους οποίους η μέλισσα χτίζει με το ρυθμό και τον τρόπο που μας βολεύει ώστε εμείς να κλέβουμε το μέλι και αυτή να μας λέει ευχαριστώ για την φιλοξενία.

Αρχικά ήταν απλές κατασκευές οι οποίες όμως εξελίχθηκαν με την πάροδο των ετών, στα σημερινά μοντέλα με τα κινητά πλαίσια.

Νομίζω η διαμόρφωση αυτή έκανε τα μεγαλύτερα βήματα της, από το 1800 μέχρι το 1900 με σημαντικότερους σταθμούς τους

Lorenzo Langstroth (1810-1895) που έφτιαξε την κυψέλη τύπου langstroth και Charles Dadant (1817-1902) που έφτιαξε την κυψέλη dadant.

Υπήρξαν βέβαια και πολλές παραλλαγές ή παράλληλα εξελισσόμενες κυψέλες, που δημιούργησαν μια ατελείωτη έρευνα πάνω στο ποιο είναι το ιδανικό σχέδιο.

Αποτέλεσμα;

1.προβλήματα ασυμβατότητας μεταξύ των μελισσοκόμων που διάλεγαν διαφορετικών ειδών κυψέλες (άλλες διαστάσεις) και κόντρες που θυμίζουν χρήστες mac και pc αλλά σε σαφώς γονιμότερο και παραγωγικότερο ύφος

αλλά και

2. την τελειοποίηση κάποιον μοντέλων, οπότε σήμερα η παραγωγικότητα έχει φτάσει στο "πικ" της.

Τι είναι όμως οι κυψέλες με τα κινητά πλαίσια? Η αρχή αυτού του εργαλείου φαντάζει σήμερα πάναπλη, αλλά αποτελεί σοβαρότατο επίτευγμα των πρώτων ανθρώπων που το σκέφτηκαν. Όπως προανέφερα οι φυσικές φωλιές συναντώνται σε κοιλότητες. Εκεί οι μέλισσες χτίζουν απο πάνω προς τα κάτω τις κερήθρες τους, όπως είχα περιγράψει στο post για το κερί, στις 18 Μαρτίου 2006

Όταν ο μελισσοκόμος θέλει να πάρει το μέλι καταστρέφει τις κερήθρες Τις αποκόπτει και τις στίβει, κρατά το μέλι και πετά το κερί και τον κόπο των μελισσών. Στην κυψέλη τα πράγματα είναι πιο απλά αφού ένα σύστημα από ξύλινα πλαίσια, αναγκάζει στις μέλισσες να χτίσουν μόνο στους επιθυμητούς, κινητούς χώρους. Το αποσπόμενο καπάκι επιτρέπει στο μελισσοκόμο να αφαιρεί τα πλαίσια αυτά, χωρίς να τα καταστρέφει, να αφαιρεί το μέλι με φυγοκέντριση και να τις επαναφέρει σχεδόν ανέπαφες στη φωλία.
Πολύ όμως περισσότερο του επιτρέπεται να αφαιρεί και να επιθεωρεί το κάθε πλαίσιο ξεχωριστά, για να κρίνει την πρόοδο του κάθε μελισσιού, τι πληθυσμό έχει πώς και πότε μπορεί ή πρέπει να το βοηθήσει, να γνωρίζει την υγεία και κατάσταση του ανα πάσα στιγμή χωρίς να κάνει την παραμικρή ζημία.
Σύμφωνα με τον γεωπόνο Θανάση Μπίκο που έχει κάνει μια τρομερή έρευνα πάνω στην ιστορία της κυψέλης αλλά και τις κατόπους παραλλαγές της στην Ελλάδα τα κινητά πλαίσια ναι μεν εξελίχθηκαν το 18 και 19ο αιώνα,αλλά βασίστηκαν σε γνώση των Ελλήνων αφού αναφορά για τέτοιες κυψέλες γίνεται στο βιβλίο του Sir George Wheler , A journey into Greece πολύ νωρίτερα απο το 1800, (το βιβλίο είναι του 1682).

Και στο internet οι αναφορές ειναι παρόμοιες:
Sir George Wheler - British traveler described moveable top-bar frames used traditionally used in Greece. His 1682 writings preceded the Langstroth moveable comb hive by almost 200 years.

πηγή: ourworld.compuserve.com

Περισσότερα για το σχετικό βιβλίο βρίσκει κανεις εδώ

Σε κάθε περίπτωση βέβαια οι ίδιοι οι Έλληνες για κάποιο λόγο δεν χρησιμοποιούσαν κινητά πλαίσια το 1800 -1900 (τουλάχιστον όχι παντού ή κάπου που να γνώριζα εγώ) Χαρακτηριστική είναι η κεραμική αυτή κυψέλη των ανατολικών Κυκλάδων που χρησιμοποιούνταν μέχρι το 1930 - 40 τουλάχιστον.




Στο δοχείο αυτό οι κερήθρες χτιζόντουσαν κολλημένες στην οροφή και αφαιρούνταν με το μαχαίρι.
Η κυψέλη με τα κινητά πλαίσια λοιπόν έχει χοντρικά την ακόλουθη διάρθρωση με σκοπό να διευκολύνει την συναρμολόγηση και αποσυναρμολόγηση της φωλιάς και να κάνει τις μελισσοκομικες ενέργειες γρήγορες και ανώδυνες







O Charles Dadant ήταν Γάλλος. Μετοίκισε στην Αμερική το 1863 σε ηλικία 46 ετών όπου και διέπρεψε ως μελισσοκόμος. Ήταν ο πρώτος που κατάφερε να εισάγει ευρωπαϊκές μέλισσες στην Αμερική. Η εταιρία του υπάρχει ακόμα και σήμερα.


Labels: , ,

Thursday, November 02, 2006

Oδηγός της νεωτέρας μελισσοκομίας

Γεωργιου Τριβιζα - Βραβείον Ακαδημίας 1930
Κάποια στιγμή, ψάχνοντας στο σπίτι στο χωρίο του πατέρα μου, το Kροκύλειο, ανακάλυψα μεταξύ άλλων αυτό το βιβλίο.



Πρόκειται για ένα από τα βιβλία που έμαθαν τη μελισσοκομία στον παππού μου και που του έδωσε τις οδηγίες - πατρόν, για να κατασκευάσει με τη βοήθεια ενός επαγγελματία μαραγκού το μελισσοκομείο του.



Ένα μελισσοκομείο αποτελούμενο απο κυψέλες τύπου Dadant απομεινάρια του οποίου ευτυχώς έχω και σήμερα στα χέρια μου.



Δεν γνωρίζω την ακριβή ηλικία του βιβλίου ούτε έχει σταθεί δυνατό να βρω πληροφορίες για τον Τριβιζα.

Υποθέτω ότι το βραβείο του 30 προσδιορίζει κάπως την ηλικία του. :)

Labels: , ,